شرکت تضامنی در ماده 116 قانون تجارت اینگونه تعریف شده است : " شرکتی است که در تحت اسم مخصوص برای امور تجاری بین دو یا چند نفر با مسئولیت تضامنی تشکیل می شود. اگر دارایی شرکت برای تادیه تمام قروض کافی نباشد هر یک از شرکا مسئول پرداخت تمام قروض شرکت است. هر قراری که بین شرکا برخلاف این ترتیب داده شده باشد در مقابل اشخاص ثالث کان لم یکن خواهد بود ".
در این مطلب برآنیم تا یکسری مقرراتی در مورد فسخ و تبدیل در شرکت تضامنی را مورد بررسی قرار دهیم :

    فسخ شرکت تضامنی

فسخ جزو حقوق شرکاء است بنابراین آن ها می توانند هر زمان که بخواهند این حق را اعمال و یا با توافق و تراضی یکدیگر این حق را تعطیل و از خود سلب نمایند. به هر حال اعمال حق فسخ توسط شریک مستلزم رعایت شرایط ذیل است :
1- حق فسخ در اساسنامه از شرکاء سلب نشده باشد.
2- تقاضای فسخ به قصد اضرار به سایر شرکاء نباشد.
3- از تاریخ تقاضای فسخ شش ماه گذشته باشد.
4- فسخ شرکت در موقع ختم محاسبه سالیانه به عمل آید.
بنابراین هم حق شرکاء محفوظ است که با اقامه دلایل کافی برای فسخ بتوانند عقد شرکت را فسخ کنند و هم رعایت حال سایر شرکای شرکت تضامنی شده است که با ابراز حسن نیت نه قصد اضرار فسخ به عمل آید و در عین حال مدت کافی برای تصمیم سایر شرکاء در این مورد وجود داشته باشد. به این ترتیب فسخ شرکت مستلزم از بین رفتن شرکت نیست زیرا سایر شرکاء می توانند پس از خروج شریک متقاضی فسخ، به فعالیت خود ادامه دهند و یا شرکت جدید تاسیس نمایند.
نکته : چون به درخواست صریح قوانین مالیاتی، باید سال به سال به حساب شرکت رسیدگی شده اظهارنامه مالیاتی به ضمیمه ترازنامه وحساب سود و زیان وصورت دارایی شرکت و حساب دوره عملکرد درمواعد مقررقانونی به حوزه مالیاتی داده شود، والا مالیات بردرآمد شرکت به طورعلی الرأس( از روی میل و اراده) صورت می گیرد. لذا به اعتبار رسیدگی الزامی سالیانه به حساب های شرکت باید تقاضای فسخ شرکت بعد ازپایان سال مالی و درموقع ختم محاسبه سالیانه به موقع اجرا گذاشته شود. درنتیجه اگر رسیدگی مذکورمدتی بیش ازشش ماه لازم داشته باشد،اجرای تقاضای پس ازانقضای آن مدت صورت خواهد یافت.

    تبدیل شرکت تضامنی به شرکت سهامی

طبق تجویز ماده 135 هر شرکت تضامنی می تواند با تصویب تمام شرکاء به شرکت سهامی مبدل گردد. در این صورت رعایت تمام مقررات مربوط به شرکت سهامی حتمی است. اهم اقدامات مزبور عبارتند از :
1- رضایت تمامی شرکاء مبنی بر تبدیل شرکت
2- از بین بردن اصل تضامن از طریق پرداخت بدهی های شرکت و تسویه حساب با بستانکاران
3- تحقق مقررات مربوط به تشکیل شرکت سهامی ( تهیه و تنظیم اساسنامه ، تامین سرمایه، اظهارنامه و انجام تشریفات ثبت و ...)
چنانچه شرکت تضامنی بخواهد تبدیل به شرکت سهامی عام شود، باید شرکاء تضامنی نسبت به واریز 35% از نسبت درصد تعهد شده سهام به حسابی به نام شرکت در شرف تاسیس اقدام نماید و پس از آماده نمودن طرح اساسنامه و طرح پذیره نویسی و سایر مدارک برای اخذ مجوز به اداره ثبت شرکت ها اقدام کند و سپس از اخذ مجوز مبنی بر اجازه پذیره نویسی را در بانکی که تعهد به سرمایه سهام در آن گردیده است در معرض دید علاقمندان به پذیره نویسی گذاشته و پس از تعهد میزان سهام مورد نظر و قبول پذیره نویسی مجمع عمومی موسس تشکیل می گردد و با تصویب اساسنامه و انتخاب اولین مدیران و بازرس، شرکت سهامی عام تشکیل شده محسوب می گردد.
در ضمن در شرکت سهامی محدود بودن مسئولیت شرکاء اجرا خواهد شد که انجام این عمل با رضایت تمام شرکاء باید صورت گیرد. البته نسبت به دیونی که مربوط به زمان تضامنی بودن شرکت می باشد، قاعده تضامنی شرکاء به جای خود باقی است.